banner27

banner28

banner26

Türk ve Moğol bilim insanları Van'da İlhanlı sarayını arıyor

Türk ve Moğol bilim insanları, Van'ın Çaldıran ilçesinde 1260'lı yıllarda Moğol İlhanlı Devleti Hükümdarı Hülagü Han'ın inşa ettiği düşünülen yazlık sarayın ve yerleşim yerinin kalıntılarını bulmaya yönelik çalışmalar gerçekleştiriyor.

VAN 24.06.2022, 15:47 24.06.2022, 16:51

Moğolistan Devlet Üniversitesi bünyesindeki Türkoloji Araştırmaları Enstitüsü Müdürü Dr. Ankbayar Danuu ile tarihçi, arkeolog, sanat tarihçisi, Sinolog ve Türkolog'dan oluşan 5 kişilik ekip, İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Türkiyat Uygulama ve Araştırma Merkezi Müdürü Prof. Dr. Şaban Doğan'ın katkısıyla, tarih kaynaklarında İlhanlı Devleti Hükümdarı Hülagü Han'ın 1260-1265 yıllarında Çaldıran'da yazlık saray inşa ettiği bilgisi üzerine Van'da çalışma başlatmak için girişimde bulundu. Bu kapsamda İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Türk İslam Arkeolojisi Bölümü Başkanı Prof. Dr. Ersel Çağlıtütüncigil başkanlığında, aralarında Türk ve Moğolların bulunduğu 8 kişilik uzman ekip, Çaldıran Ovası'nda arkeolojik yüzey araştırmalarına başladı.

Kültür ve Turizm Bakanlığı Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü'nün izniyle kente gelen bilim insanları, Van Müzesi'nde Hülagü Han'ın yaptırdığı sarayda kullanıldığı tespit edilen eserleri inceledi. Daha sonra eserlerin ilk bulunduğu Çaldıran Ovası'na gelen ekip, bölgede yürüttükleri yüzey araştırmaları sırasında İlhanlılar dönemine ait yeni bir kervansaray, seramik fırını ve seramik kalıntıları tespit etti.

Tarihi İpekyolu güzergahında yer alan ve farklı medeniyetler tarafından kullanıldığı değerlendirilen kervansarayın kültür varlıkları envanterine kayıtlı olmadığı belirlendi.

Prof. Dr. Çağlıtütüncigil, çalışmaları Türkiye ve Moğolistan ortaklığında kurulan Türkoloji Araştırmaları Enstitüsü bünyesinde yürüttüklerini söyledi.

Uluslararası tarih kaynaklarında İlhanlı Devleti Hükümdarı Hülagü Han'ın Anadolu'da bir yazlık saray ve kent inşa ettiğine dair bilgiler üzerine bölgeye geldiklerini anlatan Çağlıtütüncigil, "Aslında dedektif gibi birtakım ipuçlarını birleştirerek bir bütüne ulaşmaya çalışıyoruz. Elde ettiğimiz verilerle de önemli bir sonuca ulaştık." dedi.

Yaptıkları araştırmalarda müzedeki çatı kiremitlerinin çok sayıda örneğini alana yayılmış bir şekilde gördüklerini anlatan Çağlıtütüncigil, şu değerlendirmelerde bulundu:

"VERİLER ANADOLU'DA BİR İLHANLI YAPISI OLDUĞUNU GÖSTERİYOR"

"Çok önemli bir kervansaray bulduk. Burada kent olduğuna dair birtakım yapı kalıntıları var. Araştırmalar, şehrin kervansarayın doğusuna kurulduğunu gösteriyor. O bölgede yoğun seramik buluntusuyla karşılaştık. Bu seramiklerin örneğini sadece Moğolistan'da (Karakurum) görüyoruz. Dolayısıyla bu veriler Anadolu'da bir İlhanlı yapısı olduğunu net bir şekilde gösteriyor. Kaynaklar, Hülagü Han'ın eşi Dokuz Hatun için bir kilise inşa ettirdiğini söylüyor. Muhtemelen o kilise de buralarda. Kervansarayın ilerisinde seramiklerin pişirildiği fırın ve henüz anlamlandıramadığımız birçok yapı bulunuyor."

 "ÇALIŞMA MOĞOLİSTAN'DA BÜYÜK YANKI UYANDIRDI"

Hülagü Han'ın inşa ettirdiği yazlık sarayın da aynı bölgede olabileceğini belirten Çağlıtütüncigil, planladıkları kazı çalışmalarıyla ortaya çıkarılacak eserlerin hem Anadolu hem de Moğol tarihi açısından önemli olduğunu vurguladı.

“HEM BİZİ HEM DE MOĞOLİSTAN'DAN GELEN ARKADAŞLARIMIZI HEYECANLANDIRDI”

Çalışmanın Moğolistan'da büyük yankı uyandırdığına dikkati çeken Çağlıtütüncigil, "Özellikle Moğolistan Cumhurbaşkanı ve Meclis Başkanı bu konuya ciddi anlamda eğiliyor. Benim de hayatımdaki nadir buluşlardan biri oldu. Bugüne kadar İlhanlı eserine hiç rastlanmadı. Bu anlamda bu çalışma bir ilk oldu. Bu keşif hem bizi hem de Moğolistan'dan gelen arkadaşlarımızı heyecanlandırdı." diye konuştu.

"BU ÇALIŞMA İKİ ÜLKE ARASINDA KÖPRÜ GÖREVİ DE GÖRECEK"

Dr. Danuu da tespit edilen buluntuların Moğol kültürünü temsil ettiğini söyledi. Yüzey araştırmalarında ilk sonuca ulaştıkları için mutlu olduklarını dile getiren Danuu şunları söyledi:

 "Bu çalışmaya ülkemizin Meclis Başkanlığı çok önem veriyor. Meclis Başkanımız bizzat takip ediyor. Burada Moğolların saray inşa ettiğine dair kalıntılar ve coğrafya dahil tüm imkanlar mevcut. İki derenin birleştiği nokta. Kuzeyde de dağın bulunması ve hayvancılığa elverişli olması gibi birçok şart var."

Hülagü Han'ın 1260'lı yıllarda Suriye'ye savaşa giderken bölgeyi çok beğendiğinin ve "Sağlam oturulacak yer" diye nitelendirdiğinin kaynaklarda yer aldığı bilgisini veren Danuu, şunları kaydetti:

"1260-1264 yıllarında burada saray ve kent inşa etmiş. Neredeyse tüm İlhanlıların en önemli kararları aldığı, büyük kurultayların ve yazın festival, şenliklerin yapıldığı yerlerden birinin burası olduğunu düşünüyoruz. Burada ciddi bir yerleşim söz konusu. Bu önemli keşfin daha somut hale getirilmesi ve bilimsel çalışmaların yapılması için iki devletin ortak hareket etmesiyle belki on yıl sürecek bir kazı çalışması yürütülmeli. Bu çalışma iki ülke arasında köprü görevi de görecek."

Kaynak: Anadolu Ajansı
banner33
Yorumlar (0)
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 38 81
2. Fenerbahçe 38 73
3. Konyaspor 38 68
4. Başakşehir 38 65
5. Alanyaspor 38 64
6. Beşiktaş 38 59
7. Antalyaspor 38 59
8. Karagümrük 38 57
9. Adana Demirspor 38 55
10. Sivasspor 38 54
11. Kasımpaşa 38 53
12. Hatayspor 38 53
13. Galatasaray 38 52
14. Kayserispor 38 47
15. Gaziantep FK 38 46
16. Giresunspor 38 45
17. Rizespor 38 36
18. Altay 38 34
19. Göztepe 38 28
20. Ö.K Yeni Malatya 38 20
Takımlar O P
1. Ankaragücü 36 70
2. Ümraniye 36 70
3. Bandırmaspor 36 62
4. İstanbulspor 36 60
5. Erzurumspor 36 58
6. Eyüpspor 36 57
7. Samsunspor 36 51
8. Boluspor 36 50
9. Manisa Futbol Kulübü 36 49
10. Tuzlaspor 36 49
11. Denizlispor 36 49
12. Keçiörengücü 36 48
13. Gençlerbirliği 36 48
14. Altınordu 36 45
15. Adanaspor 36 45
16. Kocaelispor 36 44
17. Bursaspor 36 44
18. Menemen Belediyespor 36 38
19. Balıkesirspor 36 12
Takımlar O P
1. M.City 38 93
2. Liverpool 38 92
3. Chelsea 38 74
4. Tottenham 38 71
5. Arsenal 38 69
6. M. United 38 58
7. West Ham United 38 56
8. Leicester City 38 52
9. Brighton 38 51
10. Wolverhampton Wanderers 38 51
11. Newcastle 38 49
12. Crystal Palace 38 48
13. Brentford 38 46
14. Aston Villa 38 45
15. Southampton 38 40
16. Everton 38 39
17. Leeds United 38 38
18. Burnley 38 35
19. Watford 38 23
20. Norwich City 38 22
Takımlar O P
1. Real Madrid 38 86
2. Barcelona 38 73
3. Atletico Madrid 38 71
4. Sevilla 38 70
5. Real Betis 38 65
6. Real Sociedad 38 62
7. Villarreal 38 59
8. Athletic Bilbao 38 55
9. Valencia 38 48
10. Osasuna 38 47
11. Celta Vigo 38 46
12. Rayo Vallecano 38 42
13. Elche 38 42
14. Espanyol 38 42
15. Getafe 38 39
16. Mallorca 38 39
17. Cadiz 38 39
18. Granada 38 38
19. Levante 38 35
20. Deportivo Alaves 38 31